- Your history
Schumpeter en België
Een commentaar van Patrick Vos (een entrepreneur en een ex-collega van mij) op deze blog die meer aandacht verdient:
De laatste tijd moet ik geregeld terugdenken aan mijn cursus Geschiedenis van het Economisch Denken. We bestudeerden er onder meer de theorieën van Schumpeter, vandaag vooral bekend van zijn "creative destruction"-theorie. De man in kwestie schreef echter ook dat een kapitalistische democratie uiteindelijk (geleidelijk) tenonder zou gaan, en dit om twee redenen.
In de eerste plaats zou de motor van de vooruitgang, met name de entrepreneur, op termijn vervangen worden door managers. Deze managers beheerden wel, maar zouden absoluut niet ondernemend zijn, geen creativiteit aan de dag leggen onder meer omdat zij (zeer) goed beloond werden voor het loutere beheer van té grote ondernemingen ...
In de tweede plaats zou het democratisch systeem ervoor zorgen dat er steeds meer politici werden verkozen die zorg zouden dragen voor de sociale welvaart. Om dit systeem vansocial welfarete financieren, zouden aan de entrepreneurs de incentives worden ontnomen om te innoveren, om te ondernemen ...
Gisteren hoorde ik het Votronverhaal, en deze morgen zag ik de grafieken van de Hoge Raad voor Financiën, en in het najaar volgt waarschijnlijk een discussie over de vermogensbelasting om het tekort weg te werken ... en dan denk ik opnieuw aan Schumpeter.
12 Comments
-
Marty
On 1 Apr, 2009
Het gebrek aan entrepreneursschap bij managers zie ik dagelijks in de praktijk. Sterker nog de huidige bedrijfsstructuren belonen status quo gedrag en bestraffen managers die hun nek uitsteken.
Dit is de hoofdreden van de ten ondergang van de autoindustrie en het zal de hoofdreden zijn van de ten ondergang van onze moderne kapitalistische democratie als we er niet iets aan doen. -
blue-coat
On 1 Apr, 2009
met name de entrepreneur, op termijn vervangen worden door managers. Deze managers beheerden wel, maar zouden absoluut niet ondernemend zijn, geen creativiteit aan de dag leggen onder meer omdat zij (zeer) goed beloond werden voor het loutere beheer van té grote ondernemingen
?!?! Wat voor een econo-nonsens is dat hier, zeg ??? Dus als de entrepeneur sterft, dan moet de onderneming er ook mee stoppen , want ja, een manager kan toch niet even creatief zijn dan de entrepreneur ?
Wanneer de manager beloond wordt enkel naar zijn prestaties, en zelf ter vernantwoording kan geroepen worden wanneer hij fraudeert en/of aandeelhouders bedriegt,geloof me, dan zal hij wel ondernemend zijn.
Maar wanneer :
-... de onderneming echter een garantie krijgt van de staat, als het fout loopt.
-... in de raad van bestuur van de onderneming ministers zitten (zoals oa bij Dexia (di Rupo) het geval is) die zelf hun handtekening zetten onder het contract van de CEO
kortom, wanneer overheidsmensen zich met de onderneming gaan bemoeien, dan creeer je inderdaad managers die roekeloos en hebzuchtig te werk kunnen gaan.
Maar merk op dat dit niets met kapitalisme te maken heeft. Kapitalisme en vrije markt verwerpen elke vorm van overheidsingrijpen in het bedrijfsleven. In de vrije markt worde roekeloosheid bestraft, in door de overheidgecontroleerde markt wordt roekeloosheid in de hand gewerkt.
Dat grote ondernemingen slecht zouden zijn, is gewoon onzin. Grote ondernemingen kunnen door hun schaalvoordeel ALTIJD en OVERAL de beste lonen geven in vergelijking met de kleinere bedrijven.
econoshock 7 : De effecten van overheidsingrijpen op de economie zal voor de toekomende generaties catastofaal zijn. -
MarcVdB
On 1 Apr, 2009
@ Blue-Coat
Dat privéondernemingen té groot kunnen zijn is in deze crisis mij dunkt afdoende bewezen. Niemand moet u toch wijzen op ondernemingen zoals AIG, General Motors of Citibank? De rol van de overheid als actor in de economie mag dan op dit ogenblik te groot zijn, op het vlak van efficiënte controle en regelgeving is de rol van de overheid te klein.
Er zijn oplossingen mogelijk die het probleem van de te hoge vergoedingen aanpakken zonder ze te verbieden. Elke compensatie (loon of bonus) die een bepaald bedrag (zowel een absoluut bedrag als een percentage van de meerjarige gemiddelde winst) overschrijdt zou in een 'quarantaine' moeten geplaatst worden voor een periode van 5 jaar, waarna ze opnieuw ter goedkeuring moet voorgelegd worden aan de aandeelhouders van het bedrijf. Als dat voor u te communistisch is, Warren Buffet past de 5 jaar Quarantaine toe bij zijn medewerkers. -
Marty
On 1 Apr, 2009
@Blue Coat
Beste lonen ≠ Beste prestatie
Eerder omgekeerd. Tevreden met en uit angst voor het verliezen van hun riante salaris zullen managers niet gedreven zijn tot ondernemen.
Keep your head down and your slate clean and you will fall up the big company tree.
Ondernemen dat is iets anders als targets halen, KPIs, cost center cost cuts, rapporteren of zelfs hard werken.
Ondernemen is in essentie veranderen en dat is waar grote bedrijven inherent slecht in zijn.
Blue Coat get over your government intervention fixation and see the true evil that is big companies ;-) -
patrick
On 1 Apr, 2009
@blue coat
Even twee misverstanden uit de wereld helpen.
(1) Het onderscheid tussen "entrepreneurs" en "managers"
Schumpeter maakte een onderscheid tussen "entrepreneurs" en "managers/beheerders". Entrepreneurs zijn mensen die opportuniteiten zien, risico's nemen, af en toe tegen de lamp lopen, kortom mensen die verantwoordelijk zijn voor de "creative destruction". Managers (een ongelukkig vertaling van beheerders) zijn mensen die consolideren, eerder risico avers zijn, minder creatief, ...
Het spreekt voor zich dat er heel wat hedendaagse managers (en zelfs bestuurders) behoren bij de entrepreneurs ... de dood van de stichter-entrepreneur hoeft absoluut niet de dood van het bedrijf te betekenen. Maar het management, de raad van bestuur, enz. dienen dan wel "entrepreneurial" te zijn. En de incentives zouden ook eerder die richting moeten uitgaan.
In die zin zou ik ook willen opmerken dat overheidsbedrijven wat mij betreft niet noodzakelijk verketterd moeten worden, zolang er maar voldoende "ondernemerschap" aanwezig is.
(2) Grote versus kleine ondernemingen
In een latere fase heeft ook Schumpeter toegegeven dat grote ondernemingen een zeer belangrijke rol spelen op het vlak van bijvoorbeeld onderzoek en ontwikkeling, en dat ze in die zin echte entrepreneurs kunnen zijn en een belangrijke rol in de vooruitgang van het systeem kunnen spelen. Vooruitgang is absoluut niet het monopolie van de kleintjes ... Ook heel wat kleintjes bezondigen zich aan een gebrek aan creative destruction. -
Jan Sonck
On 1 Apr, 2009
Goed gezegd Patrick. respect voor jou als ondernemer én als econoom.
-
Marty
On 1 Apr, 2009
@Patrick
"Vooruitgang is absoluut niet het monopolie van de kleintjes"
Vooruitgang misschien niet, maar doorbraken wel: Edison, Ford, Wright brothers. En later DOS, Linux, Elec. auto Tesla,
Google, etc.
Allemaal kleintjes toen ze doorbrekend waren.
And we sure could use some breakthroughs now... -
blue-coat
On 2 Apr, 2009
de dood van de stichter-entrepreneur hoeft absoluut niet de dood van het bedrijf te betekenen. Maar het management, de raad van bestuur, enz. dienen dan wel “entrepreneurial” te zijn.
Leg mij eens uit , waarom het management, raad van bestuur, enz, nog wel "entrpeneurial" hoeft te zijn, indien het bedrijf als het misgaat toch nog de garantie van overleven door de overheid krijgt ?
Voor zij die denken dat kapitalisme en vrije markt roekeloze hebzucht in de hand werken, probeer dan voorbeeld zelf eens een frituur te openen waarbij je uit roekeloze hebzucht fritten bakt aan mensen die het niet kunnen betalen. Hoe lang kan je dat volhouden zonder overheidssteun, denk je ?
Vrije markt bestraft roekeloze hebzucht, overheidsingrijpen laat het toe.
Ik zie dan ook helemaal geen reden om af te stappen van mijn "overheidsinterventie fixatie." -
patrick
On 2 Apr, 2009
@blue coat
Ik denk dat je zeer dicht bij de waarheid zit; diegenen die "onze" ondernemingen leiden worden volgens Schumpeters theorie "beheerders" in plaats van "ondernemers" en dit om uiteenlopende redenen.
Het is inderdaad mogelijk dat zij zoals jezelf aanhaalt gedekt worden door overheidsgaranties; het is ook mogelijk dat de zin om te ondernemen verdwijnt omdat de voordelen van ondernemen wegbelast worden; het is ook mogelijk dat "beheerders" zodanig goed betaald en beschermd worden, dat beheren aantrekkelijker is dan ondernemen. Ik verwijs in deze bijvoorbeeld naar een enquête waaruit bleek dat de laatstejaars van de Ecole de Commerce Solvay liever bij de belastingadministratie aan de slag gingen dan bijvoorbeeld een onderneming te starten.
Mijn punt is alleen maar (en voor alle duidelijkheid, ik betreur dit) dat "ondernemen" dreigt te verdwijnen in onze maatschappij en met het ondernemen ook het democratisch kapitalisme. Ik vrees dus dat Schumpeters theorie helaas misschien wel waarheid wordt ... -
Marty
On 2 Apr, 2009
@blue-coat
Het moet inderdaad maar eens gedaan zijn met die overheidsinmenging in de frituur ;-)
De vrije markt bestraft helemaal niets. Want DE vrije markt heeft nooit en zal nooit bestaan.
In simpele frietkot werelden is alles heel duidelijk en gemakkelijk. Maar het is te simpel en te gemakkelijk. Men kan zo alles bewijzen.
Een simpel frietkot voorbeeld waarbij overheidsinmenging wel werkt: Overheid geeft arm hongerig werkeloze 2 euro om friet te kopen zodat hij aan het werk kan gaan. Werkeloze vindt baan, koopt friet van zijn eerste loon en betaald belasting en ze leefde nog lang en gelukkig.
Maar het is fictief. De echte wereld is oneindig veel complexer dan de frietkot wereld.
Ik ben niet voor of tegen overheidsinmenging. Ik ben niet voor of tegen DE vrije markt. Er zal een bepaalde mate van overheidsinmenging zijn. Er zal een bepaalde mate van vrije markt zijn. Accepteer het en kijk wat we specifiek kunnen doen. Welke overheidsinmenging is effectief gebleken ? Waar moet de markt vrijer gemaakt worden ? Waar moeten we totaal iets anders bedenken ?
We komen niet uit deze crisis door vast te houden aan dogmas. Dogmas zijn één van de oorzaken van deze crisis.
Albert Einstein: We can't solve problems by using the same kind of thinking we used when we created them. -
Theo
On 2 Apr, 2009
Contrary to common belief, this sorry state of affairs was not how Schumpi theorised it...
he warned of what could happen... and we walked right into the trap
now we blame capitalism and free market
labor laws were first introduced to pacify workers due to the cyclical nature of enterprising...
today business cycles don't even exist... why do we really need it today?
all our pension money is invested in pension funds... on the world's equity and bond markets
all our insurances are there too
and so are all of our mortgages... soon to be given the delux detox spa treatment
Capitalism only works through competition
any attempt to containment is a distortion, which comes to bight us in the backside with a vengeance -
blue-coat
On 3 Apr, 2009
Want DE vrije markt heeft nooit en zal nooit bestaan.
Precies ! Vermits ze nooit bestaan heeft kan ze dus ook niet de oorzaak zijn van de kredietcrisis.
Overheidsinmenging in de economie echter heeft ALTIJD bestaan en zal altijd blijven bestaan.
Het is dan ook logisch te poneren dat overheidsingrijpen mee aan de oorzaak ligt van de crisis en dat het overheidsingrijpen drastich onder de loep genomen moet worden.
Aangezien de overheid dat zelf nooit zal doen, moet er meer gepleit worden over economische en individuele vrijheid.
We hebben daarom niet meer overheid nodig om de crisis in de toekomst te voorkomen, maar juist minder overheid.
Welke overheidsinmenging is effectief gebleken ? Waar moet de markt vrijer gemaakt worden ? Waar moeten we totaal iets anders bedenken ?
Ik denk bv aan CRA wet in de US die banken VERPLICHT leningen te geven aan mensen die het niet kunnen betalen. Tot op heden is deze wet niet afgeschaft.
Ik denk bv aan het verbieden van fractioneel bankieren, terwijl dat nu door de Europese overheid aan banken opgelegd wordt.
Ik denk bv aan het stopzetten van overheidsgaranties zodat roekeloze hebzuchtige bedrijfsbeslissingen al afgestraft worden VOOR er een crisis uitbreekt.
