Onkruid vergaat niet meer

Published: May 4, 2010 - 07:00
This article received :  31 Comments

Duurzaamheid is niet alleen een probleem op financieel vlak. Zoals we weten is ook ons energieverbruik verre van duurzaam. Iets waar we ons weinig vragen bij stellen is de productie van ons voedsel. Slechts weinigen beseffen hoe kwetsbaar onze landbouw is.


En vooral hoe onvoorzichtig de landbouw is omgesprongen met zware onkruidverdelgers. Op 10 jaar tijd is de situatie in de VS dramatisch verslechterd (zie interactieve kaart). Door het intensieve gebruik van zware middelen, zijn in grote landbouwgebieden de gronden resistent voor producten zoals Roundup. "Superonkruid" rukt op in verschillende staten. Dit kan grote gevolgen hebben op opbrengst van oogsten, kosten van landbouw en uiteindelijk onze voedselprijzen.

Inde NY Timeswordt uitgebreid aangetoond hoe superonkruid oprukt, en hoe landbouwers naar steeds zwaardere middelen moeten grijpen:

The first resistant species to pose a serious threat to agriculture was spotted in a Delaware soybean field in 2000. Since then, the problem has spread, with 10 resistant species in at least 22 states infesting millions of acres, predominantly soybeans, cotton and corn.

The superweeds could temper American agriculture’s enthusiasm for some genetically modified crops. Soybeans, corn and cotton that are engineered to survive spraying with Roundup have become standard in American fields. However, if Roundup doesn’t kill the weeds, farmers have little incentive to spend the extra money for the special seeds.

Duurzame landbouw wordt een noodzaak om onze voedselproductie veilig te stellen. Het bevestigt de centrale stelling in het boek Econoshock, dat we eenDuurzaamheidsrevolutiedoormaken.

31 Comments

  1. frederic 

    On 4 May, 2010

    Ook hier bij ons zijn steeds meer onkruiden resistent tegen glyfosfaat. Desondanks is het een van de veiligere middelen (let op het blijft een chemisch plantendodend middel) . Glyfosfaat veranderd de opp spanning van water en breekt relatief snel af.

    Het probleem zal pas komen als men zal overschakelen op andere producten, die minder snel afbreken, schadelijkere nevenwerkingen hebben etc...
    1. Geert 

      On 4 May, 2010

      @Frederic: volg je de stelling dat dit de voedselprijzen sterk zal doen stijgen ?
      1. frederic 

        On 4 May, 2010

        Ik geloof in stijgende voedselprijzen al zal deze factor daarin slechts een klein aandeel hebben (artikel is beetje overdreven). Voedselprijzen zullen wel stijgen door eventueel opkomende droogte, door erosie, door bevolkingsgroei, opkomende economieen en duurder wordende meststoffen.

        Het feit dat glyfosfaat niet meer werkt is op zich geen bijzonder probleem, men moet dan maar meer ploegen, glyfosfaat is op zich ook niet bijzonder goedkoop, dus men zou kunnen stoppen met het gebruik ervan en de uitgespaarde kost in ploegen steken.

        Het gevaar schuilt wel in het feit dat men naar andere middelen zou gaan grijpen welke veel schadelijker zijn dan glyfosfaat (vergis u niet, er zijn ook al veel heel negatieve artikels verschenen over dit product, maar het is misschien het beste van de slechtste) .
        Andere producten die dan op hun beurt een veel grotere negatieve impact zouden kunnen hebben op het milieu.

        Waarschijnlijk zitten we nu nog in de periode waar men de concentraties opvoert en de fabriekant van roundup (monsanto dacht ik) op zich nog goed zit met hun glyfosfaat, als die hogere concentraten dan niet meer zullen werken en de boeren minder aankopen en meer ploegen zal men bij monsanto wel moeten zoeken naar een evenwaardig middel (zelfde milieuklasse, even effectief) . Met glyfosfaat hed men een gouden ei gevonden maar dat blijft niet duren.

        Hoe dan ook , het gehele landbouwmechanisme is nu ook niet echt duurzaam te noemen, het komt druppelsgewijs in orde, maar hier en daar zal men moeten veranderen van technieken en teruggrijpen naar technieken van vroeger tegen erosie (randbeplanteng bv) , klasiekere meststoffen, meer ploegen, etc... eventueel aangevuld met genetisch gemanipuleerde gewassen (die hoeven op hun beurt zeker niet milieubelastend te zijn). Enkel op die manier kan men in de toekomst de voedselvoorziening gezond houden, waarschijnlijk duurder, maar wel duurzamer en eventueel zelf in combinatie met een aangepaste eetgewoonte voor de mensen, nog eens gezonder ook.
      1. xavier 

        On 4 May, 2010

        Onkruidverdelgers zijn maar een klein probleem van de toekomstige voedselvoorziening. Voedselprijzen hangen nauw samen met wat er gebeurd op monetair vlak. Familiale landbouwbedrijven vallen in ijltempo weg ten voordele grote bedrijven die ontstaan zijn door het goedkoop rentebeleid.Die bedrijven zijn voor hun productie volledig afhankelijk van kredieten dus zeer kwetsbaar!! Het waren deze bedrijven die in de problemen kwamen tijdens de kredietcrisis.Nu spenderen gezinnen ongeveer 12 procent van hun inkomen aan voedsel tgo 30 procent in de jaren 70 .Bij de volgende crisis zou dit wel eens kunnen terugkeren ! De tijd van goedkoop voedsel zal weldra voorbij zijn. Visionairs zoals Jim Rogers en Marc Faber zien dit al aankomen! We staan voor een tijd dat de buitensporigheden en de luxe van de laatste 25 jaar zich tegen ons gaan keren! Ikzelf als kleine zelfstandige landbouwer zie dat al een tijdje aankomen.Om terug te komen op onkruid zal onderzoek (goedkoop gefinancierd) wel een oplossing bieden.Maffiabedrijven zoals Monsanto zullen daar wel hun voordeel uithalen! Klimaatveranderingen zijn de grootste bedreiging en zullen grote schokken veroorzaken.Jeremy Rifkin slaat hier de nagel op de kop.
        1. Nacht Und Nebel 

          On 4 May, 2010

          Xavier,

          Wat ik niet begrijp,waarom vereningen kleine boeren zich niet?Waarom niet samenwerken ipv elkaar te beconcureren?De oplossing lijkt langs de ene zijde zijde vrij eenvoudig.Waarom niet ik verkoop uw aardappelen indien u mijn witloof verkoopt?Ik zie initiatieven van kleine boeren doch deze willen het onderste uit de kan.Ze verkopen hun produkten aan winkelprijs,een prijs die soms 3 maal hoger of meer is dan de prijs die zij krjgen van de voedselfabrikanten.Waarom het spel niet slimmer spelen zet de prijssetting gevoelig onder de winkelprijs en werk samen.Binnen de korte tijd hebben jullie de markt in handen.Cut the middle man out..Ik weet het de HACCP-regels bemoeilijken deze werkwijze doch onmogelijk is het niet.
          1. xavier 

            On 5 May, 2010

            @NUN Goede vraag, vooral Vlaamse boeren kunnen niet samenwerken, te wijten aan mentaliteit maar vooral omdat ze niet kunnen terugkeren naar kleinschaligheid. Ze zijn de weg van grote investeringen ingeslagen en hangen vast aan maffiaorganisaties zoals Boerenbond die een keten heeft van producent tot consument.Zelfs financiering,verzekeringen,boekhouding hebben ze in handen ( KBC) Ze strijken zelfs Europese landbouwsubsidies op !! Als jonge naieve landbouwer loop je daarin.Het begint al in de scholen.De Europese landbouw is een scheefgelopen situatie die de belastingbetaler veel geld kost. Veel subsidies komen in verkeerde handen terecht, typisch voor overheidsinmenging !
          1. WimV 

            On 5 May, 2010

            @ Xavier

            De oorsprong van de subsidies waren oorspronkelijk wel lovenswaardig ("voedselzekerheid"), maar er zaten mechanismen in vervat die niet duurzaam konden zijn en die hun eigen leven gingen leiden. De excessen werden na verloop van tijd eerder de regel en wat oorspronkelijk een goede bedoeling had, had uiteindelijk heel veel negatieve effecten: boterbergen, melkplassen, toenemende milieuproblemen door monoculturen en schaalvergroting, gesubsidieerde dumping op de wereldlandbouwmarkt waardoor landbouw in het zuiden verdrukt werd, toenemende erosie door het wegvallen van kleine landschapselementen, afnemende biodiversiteit, vermesting, enz... tot het recent nog aangekaarte "antibioticamisbruik" in intensieve veehouderij.

            Een van de onduurzame mechanismen die in het landbouwbeleid vervat zat, was de systematische schaalvergroting (met technologische ontwikkeling). Dit leidde tot een verarming van de landbouw op vele vlakken, ook ten aanzien van werkgelegenheid. Het industriële "koplopersmodel" drukte de vaak "evenwichtigere" kleinschalige landbouw weg (van zo'n 30% van de werkgelegenheid naar nog slechts 2 of 3% in enkele decennia), waardoor de landbouwer ook een ongekend en onbemind buitenbeentje werd in de maatschappij.

            De link met winstmaximalisatie en oneindige economische groei is natuurlijk vrij duidelijk... ook specifiek in de landbouw zelf. En van zodra er veel geld mee gemoeid is... Kijk bvb. maar naar de (onuitgesproken) doelstellingen en tactieken van een bedrijf als Monsanto.
          1. WimV 

            On 5 May, 2010

            En voor wie me verkeerd begrepen mocht hebben: het grote geld zit meestal niet bij de échte producent, de land- en tuinbouwer... Die blijft juist berooid en onbegrepen achter. Hetgeen Xavier zegt over de subsidies is maar al te waar: de boer ziet er zelf weinig of niets van.
  2. FV 

    On 4 May, 2010

    Ter lectuur : http://www.marketskeptics.com/2009/12/2010-food-crisis-for-dummies.html
  3. Paul Larmuseau 

    On 4 May, 2010

    In een wereld waar 50% obees is, zie ik niet onmiddellijk een hongersnood ontstaan. Er zullen wel stijgende prijzen zijn, daar wil ik in meegaan, maar gebrek aan voedsel is toch een rekbaar begrip volgens mij.
  4. Thomas 

    On 4 May, 2010

    Nog een voedselprobleem is het verdwijnen van de bijen. Dit is al enkele jaren aan de gang en volgens recente cijfers zouden in de VS een derde van de kolonies de winter niet overleefd hebben.

    http://www.guardian.co.uk/environment/2010/may/02/food-fear-mystery-beehives-collapse
  5. Theo 

    On 4 May, 2010

    @ Geert

    To what extend are changes of prices of commodities (food in this case) subject to convexity?

    Taleb is coming out with an improved "Black Swan" where he talks about having studied the history of medicine. According to him Therapeutic Nihilism is much more effective than modern medicine, except that our bodies don't live in a natural environment.
    It made me think of that Youtube you posted last year on natural food growing and how the land is much more productive and the production more varied. Any idiot would conclude that such production is also cheaper, both to produce and sell.
    So what is the actual economic value (if any) of all those land and food "medicines" we keep using with as logic behind it that they would make food production more stable, abundant and cheaper?
  6. Nacht Und Nebel 

    On 4 May, 2010

    Theo,

    De verstedelijking en de hogere levensstandaard in China veronderstelt een grotere consumptie van vlees.Men mag stellen dat 1kg vlees 4kg graan vergt.Normaal zou dit nefast moeten zijn voor de graanprijzen doch de europese roundup van landbouwsubsidiering zorgt dat de graanprijzen laag blijven daar de boeren volop graan ipv andere gewassen kweken.De europese landbouwsubsidiering heeft dus een averechts effect.Ondanks dat zij de boer een gegarandeerd inkomen geven waardoor hij volop graan plant prijst hij de afrikaanse boer uit de markt.Europa zou beter de vooedselprijzen zo min mogelijk subsidieren.Het zou de diversiteit in voedsel vergroten,de afrikaan een kans geven en de europese graanboer zou meer inkomen krijgen daar het aanbod schaarser wordt.Het suikerquota is hier het bewijs van.Pas toen het suikerquota werd opgegeven stegen de prijzen spectaculair.Dat voedselprijzen zouden stijgen,waarschijnlijk.Maar men mag toch stellen dat er iets grondig misloopt in de europese voedselketen daar de grootste voedselbedrijven in Europa met het grootste deel an de landbouwsubsidiering gaan lopen.De namen zijn bekent Tate and lyle,Unilever,Nesle,de koningin van England ed.Hoe komt het dat de boer voor zijn aardappel 1 fr krijgt terwijl de distributeur zonder hier een verdere bewerking op het produkt te doen plots 6 fr krijgt?Europa zou ipv landbouwsubsidiering beter de margen van de keten Na de boer aan banden leggen.Schaf de subsidiering af (minder uitgaven) en leg tevens de wildgroei van de parasitaire keten aan banden (de consument betaald aan de kassa niets meer)
    1. frederic 

      On 4 May, 2010

      @Paul,
      door de opkomende economieen zal er toch serieuze hongersnood ontstaan tenzij een deel van de bevolking ook zijn voedingspatroon aanpast.

      @NUN
      voor de landbouwers zit er mijn inziens maar een ding op en dat is een cooperatieve starten en zelf hun producten naar de markt brengen (zoals bv campina) . De huidige landbouwverenigingen komen daarin te kort en staan niet open voor zo'n ideeen, die kunnen idd alleen maar vragen achter subsidies (god weet waarom) ipv echte initiatieven uit de grond te stampen.

      @Thomas,
      die bijensterfte is idd een extra probleem ,in China bv is er een streek waar de bij door gebruik van pesticiden is uitgestorven, daar moet men alles met de mensenhand gaan bevruchten, economisch onbetaalbaar. Dit is natuurlijk niet van toepassing op alle gewassen (niet alle gewassen hebben kruisbestuiving nodig) .
    1. Theo 

      On 4 May, 2010

      @ N und N

      Just because some idiot says it, doesn't make it true.
      It's like the idiot who says that we need to eat 3x per day or 5 fruits & vegetables per day.
      All of those are examples of using Marketing Technics to change behavior for commercial purposes - create Demand with other words.
      Eating 3x per day is against our nature
      How does eating 5 fruits & vegetables make you healthier?

      Civilization and homo sapience developed when we started eating grains, not when we started eating meat.
      What we do now is grow grains to feed animals so that we can then eat them.
      Go figure!

      For the rest, honestly, a bit less sybeans and corn would go a long way towards our general health and lead to lower health care budgets.
      The weed might be the key to sustainability after all.
      1. Nacht Und Nebel 

        On 4 May, 2010

        Theo,

        Civilization and sustainability ?I rather prefer a young spanish or greek chicken .But then again I am not realy a homo sapiens but a wandering homo erectus.
  7. Tom 

    On 4 May, 2010

    Jammer dat het artikel geen globaal beeld geeft.

    De mens is altijd al vindingrijk geweest. Soms kost het wat tijd voor er een oplossing komt, dat wel.

    We hebben een bescheiden moestuin en geloof me, daar kan je veel en goed van eten.

    We houden wel geen varkens, koeien of paarden.... Een duif schieten, kan dan wel weer.
  8. Kris 

    On 4 May, 2010

    Hetzelfde geldt ook voor veel van onze antibiotica, even goed in de landbouw als in de geneeskunde zal men moeten leren dat er op aarde veel organismen zijn die zich honderden keren sneller aanpassen en evolueren dan de mens zelf.
    1. (n)iemand 

      On 4 May, 2010

      Interessante analogie. Inzake antibioticaresistentie in dierenpopulaties is al gebleken dat het terugschroeven van de gehanteerde doses op termijn leidt tot een afname van resistentie bij de modale bacterie, maw neem de antibiotica weg als routine-additief en de niet-resistente bacteriën krijgen weer de bovenhand (er is een genetische trade-off tussen resistentie en andere gunstige kenmerken). In navolging hiervan zou sproeien met beurtjaren wel eens verstandiger kunnen zijn, maar Monsanto heeft nu eenmaal zijn hele biogenetica-team op glyfosaat gezet.

      Ik maak me meer zorgen om de energie-intensiteit van onze landbouw die we zonder schroom kunnen definiëren als "de omzetting van diesel in consumptie-calorieën met behulp van landbouwgrond."
      1. WimV 

        On 5 May, 2010

        “de omzetting van diesel in consumptie-calorieën met behulp van landbouwgrond.”

        Leuke maar beangstigende vergelijking.
        1. Kris 

          On 8 May, 2010

          Als de Amerikaanse en Europese overheden al eens zouden stoppen met hun grootschalige subsidies van landbouw + afgeleide producten zou dit wel minderen. Hoe kan het anders dat hamburgers en cola in de USA vele malen goedkoper zijn dan groeten en fruit.

          Helaas zie ik dat niet meteen gebeuren, tenzij er misschien nog meer extreem zwaarlijvigen bijkomen...
          1. (n)iemand 

            On 9 May, 2010

            Suikersubsidies zullen wellicht verklaren waarom dat spul overal als goedkoop stopmiddel gebruikt wordt... Niettemin, groenten en fruit zijn op zich arbeidsintensiever dan graan/bieten per gewonnen calorie. Zo bijzonder raar is het nu ook weer niet.

            Als je alle aspecten vd landbouw bekijkt, is transport nog één van de minst energieverslindende stappen (boontjes uit Eritrea, any-one), maar de energie nodig om meststoffen, pesticiden/herbiciden te produceren alleen al. Straks mag 1 op 2 onder ons weer gaan boeren met ploegschaar -en-os.
  9. Theo 

    On 5 May, 2010

    OK here is my Super-weed Theory
    The concept of Sustainability is of sorts linked to that of Equilibrium.
    The concept of Weeds is more or less anything which would threaten that state of Equilibrium.
    And so we spend our time and energy trying to eradicate Weed by ALL means.
    And thus we have tried to weed out Risk in Finance, Food, Life, Employment, Health Care, Elections, Budgets, Education, Housing, Energy, Economic Growth, Population Growth,...
    But in all of the areas we've worked so hard on getting rid of Weed, we've ended up creating Super-Weed.

    Perhaps Weed is a way of Risk self-regulation, which should be best let do its Evolution bit and would result in Natural Selection... like no Swine Flu, no To Big To Fail, no Greek Bailout, no Alzheimer, no Top 10 Oil Spills, no Generation Clash, no Pet Legal Rights, no BHV, no Dumbing Down, no Brugpensioen, no Spin, no Wars, no Obesity, no Starvation,...

    How come we are so good at turning a fly on the wall into an elephant, and then spend our energy trying to ignore it's in the room smashing all the fine china at every move?
    1. Geert 

      On 5 May, 2010

      Hi Theo, great comment. Isn't that the description of the "sunk cost fallacy" ?
      1. Theo 

        On 5 May, 2010

        @ Geert

        I don't know.
        I'm more familiar with the sunk cost dilemma from Game Theory. Not so much with the sunk cost fallacy as an economics concept.

        Personally, in the case of the fallacy, it seems to me that it would be easier to cut your losses... or to identify and quantify them at every stage (and thus being able to make an informed decision).
        In the case of the dilemma, it's a lot more difficult as it involves introducing options at every stage of decision making. One introduces a lot of self-delusion and thus it is easier to lose perspective of reality and end up with a much bigger problem.
        No matter what Pascal said, no series of choices has a 50-50% chance with a bias in your favor. Only that first flip of the coin gives you a win or lose possibility; each subsequent flip not only increases your chances of losing but it also compounds your total loss.
  10. Nacht Und Nebel 

    On 5 May, 2010

    Geert,

    Voor de mensen die niet mee zijn,waaronder,deze homo erectus,:
    http://en.wikipedia.org/wiki/Sunk_costs
    http://en.wikipedia.org/wiki/Behavioral_economics
    http://en.wikipedia.org/wiki/Self-fulfilling_prophecy

    Ik geloof sterk in behavioral economics and self-fulfilling prophecies.
    quote Thomas Theorem:If men define situations as real, they are real in their consequencses
  11. Nacht Und Nebel 

    On 5 May, 2010

    Theo,

    Zoals steeds zijn uw spinsels 'Food for Tought'.Maar sta mij toe dat ik plagiaat pleeg en uw stelling verander in' The Super Crop Theory'.In onze drang naar uniformiteit in grootte,smaak,opbrengst,bewerkbaarheid,voorspelbaarheid,beperkte selectie en dito bescherming gaan we in tegen de wetten van de natuur,de sterkste overleefd,onkruid is sterker dan kruid dus onkruid zal het steeds de bovenhand halen op het kruid.Het onkruid leeft immers in zijn natuurlijke biotoop.De exoot zoals de tomaat kan enkel overleven door het ingrijpen van de mens op de natuur.Het prille evenwicht tussen vriend en vijand dat heerst in de natuur wordt verstoord daar de kostbare exoot ook zijn exotische vijanden met zich meebrengt.Deze vijand waartegen de natuur gedurende een lange poos zich niet kan verdedigen.Vroeg of laat zal er echter een nieuw natuurlijk evenwicht ontstaan met een lagere biodiversiteit.De vraag is is dit evenwicht voor de mens nog leefbaar?.En ook,voorspelbaarheid en orde.Het is niet orde die de regel is in de natuur doch chaos.Orde is steeds een tijdelijke periode van de chaos.Besluit:Door mens te spelen ontstaan er menselijke problemen.Door God te spelen ontstaan er duivelse problemen.
    1. WimV 

      On 5 May, 2010

      De doelen van Monsanto met het oog op het beheersen van de voedselproductie (via gepatenteerd GGO-zaaigoed, enz... à la RoundUp-Ready) is in deze een sprekend voorbeeld... Voor God spelen of economie bedrijven? Soms is dit slechts een klein verschil.
      1. Theo 

        On 6 May, 2010

        @ WimV

        "een klein vershil" met grote gevolgen

        But don't get me wrong, I don't think they are the same: By trying to play God, you end up tempting Fate!
        How would you say that in Dutch?
        Cause and Effect. Never forget Cause and Effect.
  12. Nacht Und Nebel 

    On 5 May, 2010

    Theo,

    No matter what Pascal said, no series of choices has a 50-50% chance with a bias in your favor. Only that first flip of the coin gives you a win or lose possibility; each subsequent flip not only increases your chances of losing but it also compounds your total loss.
    The prospect theory?;
    :http://en.wikipedia.org/wiki/Prospect_theory
  13. Nacht Und Nebel 

    On 5 May, 2010

    http://en.wikipedia.org/wiki/St._Petersburg_paradox

Post a comment

max. length of 1500 characters