Kan loonverlaging?

Published: March 17, 2009 - 06:03
This article received :  22 Comments

Over enkele maanden wordt de inflatie negatief op jaarbasis. Dat wil zeggen dat de consumentenprijzen gemiddeld lager zullen zijn dan een jaar geleden. Voor een groot deel is dat te wijten aan de energieprijzen, maar ook de economische crisis speelt mee.

In Nederland is een debat aan de gang om ook loonverlagingen mogelijk te maken:

'Maak loonverlaging optie bij werkbehoud’

door door JURRY BRAND

In de discussie over het behoud van werkgelegenheid wordt één optie steeds onbesproken gelaten: loonverlaging om bedrijven meer lucht te geven. Dat is volgens arbeidsmarktdeskundige Peter Conneman van Mercer een gemiste kans.

Een kernvraag daarbij is: wat maakt de mens het meest ongelukkig? Tien procent inlevering (al dan niet tijdelijk) of geen job (al dan niet structureel, en misschien later een job die 10% lager betaald wordt...) ?

De adviseur over arbeidsmarktvraagstukken stelt voor om een combinatie te maken van loonkostenverlaging, deeltijd-ww, waarbij mensen deels blijven werken en deels in de werklozensteun terechtkomen, en dan eventueel nog ontslagen. „Het is een keuze: of er komt honderd man op straat te staan, of iedereen mag blijven, maar moet wel 10% loon inleveren.”

De vakbeweging is in Nederland tegen:

CNV-voorzitter René Paas is niet te porren voor het plan. „Met verlies in koopkracht helpen we de economie niet.”

De redenering van de vakbeweging is onvolledig: die achteruitgang in koopkracht kan gebeuren door inlevering of door jobverlies, en dat helpt de economie ook niet.

In ieder geval is het probleem dat de indexering enkelrichting is: lonen en vervangingsinkomens worden naar boven aangepast, maar niet naar beneden. Deflatie is een scenario waar ons systeem geen rekening mee houdt, maar die wel een realiteit aan het worden is.

More Articles in Labor Force »

22 Comments

  1. koen2 

    On 16 Mar, 2009

    Inflatie wordt pas problematisch en chronisch wanneer er een loon-prijzen spiraal op gang komt. Waarbij steeds hogere prijzen leiden tot steeds hogere lonen, waardoor de prijzen nog meer stijgen etc.

    Deflatie zal misschien ook pas problematisch worden, en chronisch, wanneer er een loon-prijzen spiraal op gang komt. Waarbij steeds lagere prijzen leiden tot steeds lagere lonen, waardoor de prijzen nog meer zakken, etc.

    Een fundamenteel verschil is wel: lonen die het prijzenpeil niet volgen, zijn positief voor de bedrijven...zolang het om stijgende prijzen gaat. Wanneer het prijzenpeil daarentegen zakt, en de lonen blijven even hoog, dan komen bedrijven in de problemen.

    Het is in die zin kiezen tussen de pest (grotere kans op chronische deflatie) en de cholera (grotere kans op bedrijfssluitingen).
  2. Frank 

    On 16 Mar, 2009

    Fantastisch. Ik ben 100% voor loonverlaging. Drastische loonverlaging zelfs en wel direct. Loonverlaging voor:

    - politici
    - banken
    - centrale banken
    - zakenbanken
    - hedge fund managers
    - verzekeringsbedrijven
    - pensioenfondsmanagers
    - commissie voor bank en financiën wezen
    - ratingagentschappen
    - ...

    Vooraleer arbeiders en bedienden moeten loon afgeven, kunnen we dan eerst even de excessen verwijderen aub?
  3. frederic 

    On 16 Mar, 2009

    Het gebeurt niet veel maar ben het eens met Frank.

    Diegene die nu meest staan te roepen achter loonsverlagingen zijn net diegene die procentueel en in centen de meeste loonsverhogingen gehad hebben in de laatste jaren.

    En misschien veel mensen het niet weten, maar als er daadwerkelijk inflatie is, dan kunnen de lonen van iedereen die vasthangt aan de index dalen !!! Dat staat vast in de CAO's van de ambtenaren en in de meeste CAO's van de andere sektoren.

    Ik wil alvast een ding aankaarten ivm een echte daling van de lonen. Het zal paniekreacties ontlokken naar consumptie toe.
    Gevolg, nog meer deflatie, gevolg nog meer loonsdaling enz... .
    De meeste mensen zijn schuldenaars , door een loonsdaling (ondanks de lagere andere kosten) wordt de schuld procentueel groter. Dus in een crisis waar schuld een groot probleem is gaan we die procentueel groter maken ten opzichte van ons inkomen.
    Sommigen zullen falen in hun afbetaling, huizen zijn gedaald in waarde, lening wordt niet afgelost... , meer huizen op de markt, grotere daling, nog meer falende leningen, ... (belletje al horen rinkelen?) .

    Ik wil maar zeggen, als je aan de netto lonen begint te prutsen en zoals steeds zijn dit de netto lonen van de basis en lagere middenklassen dan ga je nog grotere problemen uitlokken in tijden waar we ons dit niet kunnen permiteren.

    Ik ben wel voor bevriezing van de lonen tot de inflatie het deze weer oppikt, zodanig om geen EXTRA neerwaartse spiraal te creeren.

    Ik ben ook voor een (tijdelijke) daling van de BRUTO lonen

    Ik ben ook voor tijdelijke werkloosheid voor bedienden.

    Maar zoals Frank al aanhaalde, de lonen die vasthangen in de CAO's, dus de lonen van de basis/lage middenklasse die worden steeds aangepakt in dit soort verhalen. Terwijl bij vele huidige structuren 20-35% van de loonmassa naar 10% van de werknemersmassa gaat (midden/hoger kader dus).

    Als je dan vraagt aan zo'n mensen, waarom hun lonen de laatste jaren wel 10-15% mochten stijgen (en 10-15% van een hoger loon is dus nog veel meer in centen). Krijg je als antwoord dat ze er wel voor werken, het is hun job enz... . Wel iedereen werkt naar zijn kunnen, iedereen doet zijn job en iederee of misschien zelfs vooral de basis (alles onder kader) verdient een goed loon.

    Ik zou zeggen, bezint eer ge begint voor je de crisis versterkt ipv oplost
  4. H.C. 

    On 16 Mar, 2009

    Mijn voorstel is steeds geweest om de indexering van de lonen ook te koppelen aan de tewerkstelling. Bij een werkloosheid van bv. meer dan 5% wordt er een indexsprong overgeslagen, dit tot de werkloosheid opnieuw zakt. Dit lijkt me een veel beter systeem dan het huidige waarbij men kijkt naar de loonkost van de buurlanden.
    Een algemene loonverlaging is niet onrealistisch maar kan ook worden gerealiseerd door bvb belastingverhoging of devaluatie van de munt. Ik hoor echter wel meer en meer gemor omdat bvb de leefloon uitkeringen 'welvaartvast' zijn, en dus relatief sterk aan het stijgen zijn, zodat de werkloosheidsval nog sterker wordt.
  5. Luk 

    On 16 Mar, 2009

    Idem aan Frank.

    Het behoudt (en aantrekken) van werkgelegenheid primeert resoluut boven een loonverlaging.

    Het is ook de moment om de overheidslonen eens onder de loep te nemen. Misschien een klein deel (10%) prestatiegebonden maken? Het hoeft dan (bij voldoende prestatie) nog niet om een verlaging van de lonen te gaan...

    Het probleem is dan dat de pensioenen en werkloosheidsuitkeringen procentueel nog zwaarder zullen wegen op de werkende bevolking. Ook die moeten omlaag.

    Ik ben misschien geen neutrale partij. Ik heb geen schulden (en wel een beetje cash). De duivel in mij zegt dat een heel klein beetje deflatie geen drama is (maar dat is dan egoïstisch).
  6. koen2 

    On 16 Mar, 2009

    Ik denk dat Frank vooral de kloof tussen rijk en arm wil verkleinen (met bijzondere 'aandacht' voor de rijken die profiteerden van de krediet bubble).

    Die kloof is idd een van de oorzaken van de huidige economische malaise.

    Je zou de lonen (en andere vergoedingen) in het algemeen een beetje kunnen aanpassen aan het dalende prijzenpeil, waarbij vooral de hoogste lonen 'aangepast' worden, de laagste lonen helemaal niet en de middenlonen een klein beetje.

    Op die manier sla je twee vliegen in een klap: de kloof tussen rijk en arm verkleint en bedrijven krijgen wat ademruimte bij een dalend prijzenpeil.

    Maar je laat de lonen anderzijds niet teveel zakken (tenzij die van de rijksten) om die deflatie en de output gap (te wijten aan dalende vraag) niet nog erger te maken.
  7. Geert 

    On 16 Mar, 2009

    De paradox is wel dat de jobs onder druk staan door internationale concurrentie, en waar loonsvermindering een competitief voordeel zijn, dikwijls in de industrie zitten.

    Loonsverlaging zou daar moeten zijn: forse vermindering van hun sociale zekerheidsbijdragen.
  8. Theo 

    On 16 Mar, 2009

    Interesting issue.
    I think it would depend what the target of the measure would be and how wages are being looked at: income or expense.
    To an employee, it's his income. Then you have to take a look at the real purchasing power that income gives and the possibility to use it - invest and borrow. It's true that wages go up with the Index... but many vital items of Today are not included in the basket. Reducing income would be counterproductive in Belgium: majority of the active population are employees. What would be the commercial effect?
    To an employer, it's a cost. And a huge one! Companies are reporting they need to let employees go, but can't afford to do so... which basically means they can't keep them, but they also can't fire them. This is absurd no matter how you look at it. It's neither healthy nor productive. It's a sign of slow death!
    How much do companies actually invest in their employees development in Belgium? What incentive does an employee have to work on his career development? When you look at it in real number terms from both sides of the coin... none!
    The third party here is the government, and to the Taxman it's caching caching on all fronts!
    The big looser in the story is economic activity, due to inefficient use of one of Belgium's biggest productive resource. All we need to do is a back of the napkin analysis of total active population, those employed and those unemployed. Further you look at their education level, age, gender, geography and other such relevant factors.

    Bottom line, in the last decade or so corporations have started to look at employees as human resource which when managed properly can be of great use. Government, on the other hand is still looking at employees in terms of cash generating for the Taxman. Trade Unions are even more archaic in their claim to protect employees interests.

    In times of economic crisis, the countries which would come out of it the best are actually those who support and encourage self starters and self employed, because they produce the most innovation at the lowest cost. When thing turn for the better again, they are ready to challenge the incumbents, buried under regulations, debt and expenses they can't shed of so fast.
    How many in Belgium are prepared to do that? Most are shaking at the prospect of the self-employed status and Government is not providing many incentives in that direction.
    Tax system is built on the premise of employees, not entrepreneurship.
  9. frederic 

    On 16 Mar, 2009

    @Geert,
    Idd, een loonsverlaging zonder verdere problemen te voorkomen kan alleen als de nettolonen gerespecteerd worden.

    In een ander topic heb ik het al eens aangehaald, de nieuwe soort armen in Belgie, een gezin met twee werkende mensen die maar net rondkomt met hun loon. Het zou onverantwoord zijn daar nog aan te knabbelen.
    Ook ben ik ervan overtuigd dat een land met een stabiele economie een land is met een stabiele (lees grote) middenklasse , daar mag ook niet aan geknabbeld worden.

    Er wordt trouwens rekening gehouden met de loondruk.
    Vergeet niet dat het interproffessioneel akkoord voor de komende twee jaar enkel inhoudt dat men NETTO 250 euro meer mag verdienen in de komende twee jaar , dit bovenop de indexatie.
    De Belgische lonen worden dus min of meer bevroren als er geen inflatie komt.
    Voor mijn part mag het overheidapparaat idd goedkoper, niet perse gaan knabbelen aan de ambtenaren hun loon (het zijn mensen als ons) maar eerder aan de hoeveelheid (gebeurt ondertussen wel, gepensioneerden worden veelal niet vervangen). Maar toch ook in het politieke apparaat van Belgie, AUB zeg, ik denk dat er nergens ter wereld zoveel (goedbetaalde) politiekers zitten en dan nog voor zo'n klein land. Maar net als in bedrijven zijn de politiekers de beslissingnemers en die zullen zichzelf niet buitengooien natuurlijk.


    Momenteel hebben we misschien een dalende inflatie en misschien zelfs een komende deflatie, maar er is zich geld aan het opstapelen in de nationale banken en op de spaarboekjes, eens dit vrijkomt mag je een inflatiegolf verwachten van jewelste,dit omdat de productie van goederen niet zal kunnen volgens want de bedrijven hebben immers veel gesloten en volk buitengegooid, de oliemaatschappijen hebben hun investeringen teruggeschroefd enz... .


    Trouwens, als er echt deflatie komt, dan zal Belgie een van de weinige landen zijn waar er een (bruto en netto) loonsvermindering komt, zoals ik hierboven reeds aangehaald heb, in de meeste CAO's kun je dus ook een loondaling krijgen ten gevolge van indexatie.

    Nietemin, ik hou niet van dat geroep om onze lonen te laten dalen, het komt teveel van de mensen die net genieten van (heel) hoge lonen.
  10. Johan 

    On 16 Mar, 2009

    ivm die internationale concurrentie,
    waarom zouden we onze eigen (EU) markt niet kunnen beschermen door zwaardere invoer taxen heffen op producten die van China / Japan komen. Net zoals gebeurde in de jaren 70?

    Als we kijken naar bedrijven als Option. Dit bedrijf (net als vele anderen) heeft een prachtig product ontwikkelt. 2 Chineese bedrijven (waarvan de namen me net ontgaan) kwamen enige tijd geleden op de Europese markt en verkopen de producten tegen waanzinnige lage prijzen om concurrenten (als Option) te kunnen verdringen.

    Op korte termijn komt dit ten goede aan de consument (lagere prijzen van de producten) maar vrees dat we op lange termijn de rekening hiervan zullen betalen.
  11. frederic 

    On 16 Mar, 2009

    @Johan,
    Dat zou dan protectionisme zijn, daar komt ook niet veel goed van in huis. Als China op zijn beurt zou zeggen dat Belgische producten of Europeese zwaar belast worden in China mogen nog veel meer bedrijvne hun deuren toe doen.

    We moeten het dus omgekeerd aanpakken, onze eigen bedrijven een beetje proberen stimuleren, ademruimte geven enz...

    Al ben ik er persoonlijk van overtuigd, dat hetgene waar men (van hogerhand) steeds zit om te vragen en te zaken, namelijk de lonen en toch zeker de netto lonen in stand moeten gehouden worden om een ergere crisis te voorkomen.
    Als we even serieus zijn in een crisis ontstaan door schuld de schuld procentueel ten opzichte van je inkomen verhogen kan een neerwaarts spiraal in gang zetten van jewelste. Ook nog de koof tussen arm en rijk niet vergeten want men spreekt toch telkens over de lonen in de industrie, in de productie.
    Ook zullen mensen die minder verdienen geneigd zijn goedkope rommel in huis te halen (omdat ze niet meer kunnen betalen) , dus opnieuw Chineese troep.
    Ik vind het spijtig dat Geert er nu tot tweemaal toe over begonnen is over die loonsverlaging terwijl het laatste IPA heel magertjes is afgesloten voor de werkgevers (250 euro opslag over 2 jaar, oftewel 125 euro per jaar of een 10 euro per maand). Hij en vele andere steken zich weg achter de dalende inflatie en misschien komende deflatie. Echter hij als econoom zou onderhand ook al de nakomende (grote) inflatiegolf moeten zien aankomen, wat dan met ons gedaalde lonen ?
    Want ondanks de dalende inflatie blijft de schuld(afbetaling) wel dezelfde ! Jonge mensen hebben het al moeilijk genoeg, velen zijn hun werk kwijtgeraakt in de laatste maanden en nog meer zullen het verliezen, net de mensen die in de laatste jaren een huis hebben gekocht enz... .
    Voor mijn part bevries je de lonen voor een tijdje en ook proberen temperen tijdens de inflatieperiodes, zodanig dat je schuld betaalbaar blijft. Dus verlaag je de lonen door middel van devaluatie maar maak je het draaglijk door je schuld mee de devalueren. Echter dit is een even hard taboe als gewone loonsverlaging , zeker voor de welstellenden in het land.

    Over China.
    Je moet mijn inziens nog niet teveel schrik hebben van China op de lange duur, op de korte duur overspoelen hun producten onze markten ja, op de lange duur zal transport heel erg duur zijn, de lonen in China stijgen sneller dan de onze (er is wel nog veel marge natuurlijk) en binnen dit en 5-10 jaar krijgen ze daar de milieufactuur voorgeschoteld die bij ons reeds verrekend is in onze producten, de concurentie zal eerlijker worden.
  12. Johan 

    On 16 Mar, 2009

    @Frederic
    Ah inderdaad, zo had ik het nog niet bekeken.
    Bedankt voor je bijdrage.
  13. blue-coat 

    On 17 Mar, 2009

    Ik ben tegen loonverlaging, omdat ...

    1. de huidge lonen zeker niet de oorzaak van de crisis zijn.

    2. om uit deze crisis te geraken, er meer geld bijgedrukt wordt, en geld dus minder waard wordt. Nu gaat men nog minder geld krijgen ook ?!

    3. werknemers die voorgaande jaren goed gepresteerd hebben, hun loon zien verminderen. Ik betwijfel ten zeerste of dat wel een goede zaak voor bedrijven en hun consumenten is.

    Kortom, loonverlaging is niets anders dan een pleister op een houten been.
    De enige optie is dan ook dat bedrijven hun beste werknemers aan een degelijk loon kunnen behouden.
  14. Luk 

    On 17 Mar, 2009

    Aan blue-coat,

    En indien er bij de huidige verloning meer banen zouden wegsmelten? Is het dan geen optie?
  15. Luk 

    On 17 Mar, 2009

    In België is iedereen toch voor alle (sociale) verzekeringen? Wel, een daling van het loon, is dan een vorm van verzekering (op werk). Waarom kan dat dan niet?
  16. frederic 

    On 17 Mar, 2009

    @Luc,

    Vandaar ik voorstel om het brutoloon of eerder de extra personeelslasten naar beneden te halen, zodanig dat het bedrijf minder loonkosten krijgt, de werknemer hetzelfde blijft verdienen.
    De staat zal misschien minder inkomen hebben maar mensen komen minder op "den dop" te staan .

    Ook ben ik voorstander van tijdelijke werkloosheid voor bedienden. Geeft ook een mooie flexibiliteit.

    Vergeet niet dat een loonsdaling een negatief spiraal kan in gang zetten, ik denk dat de dag van vandaag bedrijven dit kunnen missen als kiespijn.
  17. blue-coat 

    On 17 Mar, 2009

    "En indien er bij de huidige verloning meer banen zouden wegsmelten? Is het dan geen optie?"

    Neen, omdat er nog een andere optie is : in plaats van collectieve loonsverlaging, collectieve belastingsverlaging.


    Met die belastingverlaging kunnen we dan het loon van de abtenaren collectief verlagen. Aangezien ambtenaren naar eigen zeggen toch sociaal voelend en ten dienste van de bevolking zijn, lijkt me dat een zeer eerlijke optie, nietwaar ?
  18. Luk 

    On 17 Mar, 2009

    Aan blue-coat,

    Ik ben het eens met u. Echter, realisatie hiervan lijkt mij helaas utopisch in .be :(.
  19. frederic 

    On 17 Mar, 2009

    klein opmerking, we moeten de ambtenaren nu niet gaan viseren, misschien natuurlijk laten inkrimpen ja, maar niet aan die mensen hun loon zitten, het zijn werkende mensen net zoals u en ik.
  20. Luk 

    On 17 Mar, 2009

    Ja maar misschien net iets minder hard dan in de privé-sector. Een deel prestatiegebonden verloning lijkt mij wenselijk.
  21. blue-coat 

    On 17 Mar, 2009

    "we moeten de ambtenaren nu niet gaan viseren, misschien natuurlijk laten inkrimpen ja, maar niet aan die mensen hun loon zitten"

    Ok, maar als die ambtenaren gaan ijveren (via allerlei "sociale" maatregelen) om aan het loon van andere mensen te zitten, terwijl ze zelf niets moeten inleveren, dan heb ik toch iets van een onrechtvaardigheidsgevoel.

    Jij niet ?
  22. frederic 

    On 17 Mar, 2009

    Ikzelf ben geen ambtenaar ter verduidelijking, maar ik ken er wel die (volgens hen dan toch) ook hard moeten werken voor hun centen. Die cowboyverhalen, ik zou er niet te hard aan tillen.
    Al hun "sociale maatregelen" heb je zelf ook , ik weet niet onder welke sektor je valt, maar in Belgie hebben de meeste CAO's een gelijkaardig karakter, de ambtenaren zitten daar ergens tussen, textiel hangt onderaan en petroleum zit vanboven met hun CAO's qua gunstigheid. Ik kan hier gerust enkele boompjes afzaqgen wat de voor en nadelen zijn in het ambtenarenstatuut.

    Nu vind ik dit een te lange discussie over het prestatiegebonden verlonen voor sektor X en Y , maar voor de bais van de werkvloer (arbeiders, lager bedienden) is dit geen goed idee.

    Moesten we nu gewoon al eens beginnen met een echte vereenvoudiging van bepaalde wetten (we zijn er mee bezig , zie bouwvergunningen enz...) , meer digitalisatie op de belastingdienst (zijn we ook mee bezig) , zodoende natuurlijke afloeiingen via pensioenen te kunnen bekomen.
    Eveneens het politieke apparaat ernstig inkrimpen in Belgie, zo wordt het niet alleen stukken goedkoper maar ook nog misschien eens stukken sneller.

Post a comment

max. length of 1500 characters

Econopolis Wealth Management

  • Next generation type of asset management
  • New approach of wealth management for individuals, families and institutional clients
  • Based on the principles of the bestseller “Econoshock
  • Adapted to the profound changes our world is going through
Members of the 'Econopolis Group'