Is it a fool’s paradise or is the paradise getting fooled?

European stocks gained as China reported the slowest expansion in three years, fueling speculation policy makers will add to stimulus measures. Asian shares and U.S. index futures advanced.

Zo begon Bloomberg op vrijdag 13 juni, nadat China bekend maakte dat de economie 7,6% groeide, of zo u het anders wil horen, dat de groei vertraagde van 8,1% de maand ervoor. Had het cijfer niet 7,6% geweest maar bijvoorbeeld 8,6%, dan had Bloomberg waarschijnlijk geschreven European stocks gained as China reported a strong expansion, fueling speculation that growth will continue without further stimulus measures. Asian shares and U.S. index futures advanced.

De beurs hoort dikwijls alleen maar wat ze wil horen, zodat heel wat korte termijn trends enkel op emoties zijn gebaseerd. Dezelfde dag, in de slipstream van het eerste bericht, publiceerde Bloomberg ook een artikel over de twijfelachtige kwaliteit van de Chinese GDP cijfers. The figures that go into China’s gross domestic product are “man-made” and “for reference only,” Li Keqiang, then a regional Communist Party head, said in 2007. Deze mijnheer Li is nu vice-premier en maakt grote kans om straks het woordje vice te kunnen schrappen.

Het is niet nieuw natuurlijk, maar de ochtendoptimisten die de koersen direct hoger stuurden, hadden hier geen boodschap aan. Het zou me trouwens niet verwonderen dat, tegen dat u dit leest, de tabellen weer rood kleuren.

Het blijft verbazen waarop beleggers en investeerders zich baseren om aandelen te verhandelen. De macht van de media is zo indrukwekkend dat het eigenlijk beangstigend is. Stel nu dat het Europese GDP 3% zou bedragen (just a dream). Minder dan de helft van het Chinese (in de veronderstelling dat dit laatste juist en betrouwbaar is), maar de superlatieven zouden niet te tellen zijn. In het Chinese geval wordt de groei als een negatief verhaal gebracht.

Hetzelfde gebeurt met bedrijfscijfers. Ontelbaar zijn titels als “kwartaalcijfers kloppen de verwachtingen” terwijl je dikwijls al ver in het artikel moet lezen om te vernemen dat het wel om een serieuze daling gaat, vergeleken met de voorgaande periode. “Alcoa verrast positief” was er eerder deze week te lezen, omdat de cijfers beter waren dan de fors verlaagde prognoses. Het eindresultaat was wel negatief nadat de omzet op jaarbasis 10% was gedaald en de volumes al enkele kwartalen in een neerwaartse trend zitten.

Het vereist geduld en huiswerk om u niet te laten misleiden door dat soort berichten. Dat is net wat gerenommeerde beleggers als Buffet en destijds Templeton tot de beteren van de klas maakten.

Straks komen de grote jongens één na één met hun halfjaarcijfers en we mogen aannemen dat hun CEO’s of CFO’s niet gaan zeggen dat ze “hand made” zijn of “for reference only”.

China verbruikt zowat de helft van het wereldwijde ijzererts en koper en koopt daarvan een groot deel bij de gekende namen zoals BHP Billiton, Rio Tinto, Xstrata en nog een paar andere. Caterpillar levert rijdend materiaal en motoren aan de industrie, mijnen en landbouw. Wanneer die sectoren twijfelen aan de groei, zullen ze ook minder in dat soort goederen investeren. Siemens levert zijn producten aan de ganse industrie, de evolutie van hun orderboek vertelt meer dan wat anderen ons willen doen geloven.

Door de droogte in USA en Oekraïne zullen de oogsten tegenvallen, wat de prijzen van de granen hoog houdt en derhalve de winsten van de voedselproducenten onder druk zal zetten. Op termijn zal varkens- en kippenvlees duurder worden, aangezien ze met granen worden gevoed. Dat is hard cijfermateriaal en veel structureler dan het mogelijk of zelfs twijfelachtig effect van het zoveelste rondje QE. Men mag zoveel geld drukken als men wil, het zal de problemen van een tegenvallende oogst niet oplossen.

Vorige keer, in 2009, hebben schrootpremies misschien de vrije val van de autosector gebroken, maar aandelen zoals Renault of Peugeot staan nog altijd mijlenver onder de koersen van 2008. VW of BMW hadden geen stimulus nodig maar zijn op het juiste moment en de juiste manier in de groeimarkten gestapt en plukken daar vandaag nog steeds de vruchten van.

Wie belegt met een horizon van meerdere jaren en niet in paniek schiet wanneer hij een rally van een paar weken gemist heeft, of erger, na zijn aankoop tijdelijk in een verkoopgolf terecht komt, kijkt eerder naar dit soort parameters dan naar de krantentitels. Titels dienen om klanten te lokken, om de verkoop te stimuleren en in het verlengde daarvan weer adverteerders te overtuigen. Dat soort artikels leest natuurlijk prettiger dan een kwartaal- of jaarrapport, dat heel wat concentratie en analytisch vermogen vraagt. Maar indien dit laatste overtuigend genoeg is, hoef je alleen nog maar de vraag te stellen welke prijs je ervoor wil betalen, niet of je straks van de ene verrassing in de andere kan rollen.

Buffet staat er om bekend dat hij zelfden of nooit macro economische rapporten leest, maar wel alles over het bedrijf en zijn management. He doesn’t want to be fooled.