GM lijdt aan de Belgische ziekte

Het is bijna een verrassing dat General Motors in de VS geen Chapter 11 heeft aangevraagd. Voor mij is GM een metafoor voor de VS. Automobiel behoort tot de laatste grote productiesectoren. Maar GM haalt meer inkomsten uit zijn financiële poot. Het bedrijf maakt zo'n 2300 dollar verlies per voertuig, Toyota maakt 1500 dollar winst per voertuig. GM zou eigenlijk (net als de VS) een schuldherschikking nodig hebben, maar de kost en de schade op de reputatie zijn moeilijk te becijferen.

GM heeft ook een 'Belgisch' tintje: zijn kosten zijn te hoog vergeleken met het buitenland, maar dat komt vooral door de lasten voor de inactieven (klinkt bekend ?). Business Week schrijft:

GM's costs are $77 an hour versus $48 an hour including benefits at foreign-owned plants in the U.S. But about $18 an hour goes to retirees.

De reden waarom GM dus wegkwijnt, vertoont veel overeenkomsten met de redenen waarom Opel in Antwerpen het zo moeilijk heeft. De indirecte loonkosten zullen van dit land een industriële woestijn maken. En er is meer: het zou ook voor GM een oplossing kunnen zijn om meer buiten het GM-systeem om te doen. Het bedrijf zou leefbaar zijn als het met een loodgieter kon werken, maar niet de loodgieter van GM:

A source close to GM's planning says the company wanted wage and benefits concessions from the union. The UAW already agreed that new hires will make $14 an hour in wages compared with $28 for veteran workers. The source said that GM was also trying to cut wages and health-care benefits for veteran workers. That complicated talks.GM also wants to get more flexible work rules in the plants and to cut the number of skilled tradesmen, like electricians and plumbers, who make more than $30 an hour.GM's Wagoner wouldn't give details, except to say that "We came into this with very ambitious targets. This will take a big bite out of our labor costs."

Ten slotte vormt ook dee pensioenkwestie een groot probleem. Een tijdje geleden gaf GM een pensioenobligatie uit met een coupon van 8%. Dat gebeurde in de veronderstelling dat de financiële markten een hogere opbrengst zouden hebben. Ik vraag me af wat er zal gebeuren bij de afloop van die obligatie.

There's another possible pitfall for GM. The company said its pension plan was significantly underfunded at the end of 2008. The company could have to plow more cash into the pension plan in 2012 or 2013 if the stock market doesn't rebound. That could further hit GM's balance sheet.

En dan over naar Europa. Opel is een ander bedrijf, maar behoort wel tot de GM-groep. Opels rentabiliteit is veel beter dan die van GM - er wordt zelfs winst gemaakt - maar de cijfers ontbreken me.

GM wil volgens mij die operaties niet splitsen om maximaal de druk op de ketel te kunnen houden. De Europese overheden doen nu ook alles om GM als groep in leven te houden. Dat is mooi. Een soort gijzeling, omwille van tewerkstellingsredenen.

Mijn opinie over GM is dus niet positief. Het is een onderneming in zeer zware moeilijkheden, en ik zie niet in hoe ze een duurzaam herstel zal maken. Op Kanaal Z klonk het:

Noels over GM: "Alcoholicus geen nieuwe fles bezorgen, maar een afkickprogramma"

18 februari 2009 20:30 -- We moeten met General Motors omgaan als met een alcholicus. Het geen nieuwe fles bezorgen, maar een afkickprogramma. Dat zegt Geert Noels. Maar dan liefst op een manier die Opel op lange termijn verder helpt. Volgens Noels kunnen we ons in de huidige economische toestand niet veroorloven om de automobielsector aan zijn lot over te laten zoals ook de VS dat niet kan. Hij pleit voor een verzelfstandiging van de Europese activiteiten van GM. In zo'n scenario zal ons land, net als de Duitsland, moeten bijspringen. Alleen moeten we zien dat we de alcoholicus geen nieuwe fles toestoppen, maar een afkickprogramma, zegt Noels.

De automobielsector is de kanarie in de koolmijn: als die verdwijnt zegt dat iets over de concurrentiekracht en levensvatbaarheid van onze gehele economie. Maar die kanarie kan je niet eeuwig op kunstmatige beademing houden, die moet zelfstandig kunnen ademen. En Opel is nog een geval apart binnen de automobiel.Misschien zijn andere plants meer levensvatbaar, en hebben die een duurzamere toekomst.

Dus:

* België moet nadenken waarom dergelijke belangrijke sectoren hier niet overleven

* een politiek uitwerken om maaksectoren niet te bedelven onder allerlei lasten

* rekenschap geven van de indirecte gevolgen op andere sectoren van deze sleutelsector

* steun geven die niet in een bodemloze (Amerikaanse?) put verdwijnt, maar hier voor verankering zorgt

En dat betekent: werken aan de efficiëntie van de overheid (indirecte loonkosten) ipv subisidies geven. Of investeren in R&D voor de automotive ipv kapitaalparticipaties geven. Maar op korte termijn is het onmogelijk om Opel hier te houden, als we niet minstens hetzelfde doen als de Duitsers.