Schok 2 – Het zwaartepunt verschuift naar het Oosten
Het is fout om te denken dat het Oosten nu pas de rest van de wereld ontdekt. China is terug van weggeweest. In de 16e eeuw stond dit land verder dan het Westen op technologisch vlak. Zijn welvaart overtrof die van andere regio’s.
Europa nam heel wat technologie mee van het Oosten, en gebruikte die om zijn achterstand in te halen. Vandaag is het eerder andersom.
1,3 miljard Chinezen, 1 miljard Indiërs en nog honderden miljoenen Aziaten vechten om hun plaatsje in de wereldeconomie. Dit heeft grote gevolgen voor onze economie, maar evengoed voor het milieu…
Wat denkt u zelf van de oosterse schok ? Vreest u bepaalde aspecten ervan ? Denkt u dat China de wereldeconomie zal domineren ? Ziet u kansen voor onze economie ?
Koen Robeys
26. Dec, 2008
Volgens mij is het nuttig – maar toegegeven, een enorme “vereenvoudiging” – de dominantie in de wereldeconomie te zien als de resultante van twee factoren: bevolkingsaantal en productiviteit.
In dat geval (eerste vraag): indien China er in slaagt de productiviteit van het Westen te evenaren zullen ze met gemak de wereldeconomie domineren, vermits ze de grootste bevolking hebben. In mijn ogen is dat zeer goed mogelijk, pakweg binnen twee of drie generaties.
Twee vraag, moeten we dat vrezen? In mijn ogen niet noodzakelijk. Volgens Angus Madisson had het VK in het jaar 1,850 AD een bevolking van 27 mio inwoners en een inkomen per hoofd van 2,330 (1,990 PPP) USD per hoofd. De cijfers voor de VS waren resp. 23 mio inwoners en 1,806 USD. Hogere bevolking; hogere productiviteit, ergo, het VK domineert de wereld.
Voor 2,003 AD waren de cijfers:
UK: 60 mio/ 21,000
VSA: 290 mio / 29,000
Een veel grotere bevolking die bovendien een stuk productiever is: het VK is van de dominante wereldmacht een satellietstaat van de VS geworden. Maar moesten ze dat “vrezen”, destijds in 1,850? Het VK is in die anderhalve eeuw *ook bijna tien keer rijker* geworden. Zouden de Britten werkelijk bereid zijn terug te keren naar een wereld zonder, bijvoorbeeld, verdoving als je geopereerd moest worden, een kindersterfte in de tientallen percenten en een kans van tien percent dat een moeder omkwam in het kraambed? Toch niet om te kunnen zeggen dat je “de dominante wereldmacht” bent, neem ik aan?
Koenraad
27. Feb, 2009
In verband met het (terug?) verplaatsen van het evenwicht naar het oosten kan ik iedereen volgend boek aanbevelen :
Schrijver : Gavin Menzies
Titel :”1421 Het jaar waarin China de Nieuwe Wereld ontdekte”
Prijs Euro 7.50
Inhoud :
China was in de eerste helft van de vijftiende eeuw de machtigste zeevarende natie ter wereld en maakte onder Ming-keizer Zhu Di een periode van ongekende culturele en wetenschappelijke bloei door. In 1421 vertrok een Chinese vloot van honderd schepen, onder leiding van de eunuch-admiraal Zheng He, voor een reis rond de wereld. De reis bracht hen (zeventig jaar vóór Columbus) naar Amerika, Australië en Antarctica.
In 1421 reconstrueert Gavin Menzies deze ongelooflijke reis. Als in een historische detective vertelt hij over oude scheepskaarten, navigatietechnieken en astronomie, citeert hij uit de overgeleverde aantekeningen van de Chinese ontdekkingsreizigers en hun latere Europese navolgers. Hij reist rond de wereld en vindt een overdaad aan bewijzen van de vroege aanwezigheid van de Chinezen. 1421 geeft de wereldgeschiedenis een nieuw aanzicht en bevat stof voor nog vele jaren verder onderzoek naar een van de boeiendste periodes uit de geschiedenis.
Stof tot nadenken…
Groeten, koen
Theo
31. Mrt, 2009
I suggest reading the writings of Mr. Kishore Mahbubani.
I would also suggest reading the history of the opium wars… there is a lot to learn about the Chinese from that.
Further I would suggest we stop with scary tactics and diffusion of misinformation.
Comparative studies of Western and Chinese (note I say Chinese, not Asian) Philosophies would explain the origins of the way both cultures operate and the overall approach we have to everything in life.
For those who thing I’m full of BS… Western Economists developed their theories from other studies and so on… same principle applies to all cultures and societies.
The very proof in favor of this line of thought is “Econoshocks”
Alain
27. Jun, 2009
Wat mij de laatste jaren blijft bezig houden, is de vraag : Wat gaan we in Europa nog doen binnen een aantal generaties.
We komen uit een tijdperk waar praktisch alles in het westen werd ontdekt en gefabriceerd. Daarop was de toename van onze welvaart gebaseerd. Maar we zien nu stilaan dat produktie verschuift richting China en ICT richting Indië. Ik moet hierbij steeds denken aan Japan. Een land met een bevolking van 127 milj. inwoners, ongeveer 12x groter dan België, met wenig of geen natuurlijke bronnen. Ik kan me nog goed de schuchtere pogingen herinneren waarmee constructeurs als Toyota hun eerste auto’s probeerden te slijten in België. Een markt die vooral gedomineerd werd door Engelse, Franse en Italiaanse constructeurs. Op zo’n 3 generaties is Toyota opgeklommen tot grootste constructeur ter wereld en heeft hierbij niet alleen alle Europese maar zelfs alle Amerikaanse constructeurs overklast. Vanuit een piepklein eiland met vrijwel geen natuurlijke bronnen de wereld veroveren, je moet het maar doen.
Een bijna identiek fenomeen deed zich voor de ICT wereld. Op hooguit twee generaties heeft vrijwel het gehele ICT gebeuren zich verplaatst naar Azië. Ook de staalindustrie zit ondertussen in Indië. Ik heb het dan ook moeilijk met de ietwat superieure houding die we in België en bij uitbreiding in Europa innemen, alsof wij de enige zijn die dingen kunnen uitvinden, ontwerpen en maken. Ik heb het ook moeilijk met de beweringen als zouden wij ons in Europa gaan toeleggen op Know-How. Om Know-how op te doen heb je geld nodig. En geld kan je verdienen door dingen te maken en te verkopen. Voorts is het technisch heel moeilijk om Know-How op te bouwen ver van de plaats waar de productie gebeurd. Productontwikkeling vereist nauwe contacten tussen R&D, marketing en productie en ook voortdurende feedback van de klant. Misschien ben ik te pessimistisch, maar ik zie voor Europa niet echt nieuwe opportuniteiten opduiken.
Wat ik moeilijk kan begrijpen is dat men er in Europa, spijts 4 decenia van buitengewone economische activiteit, niet in geslaagd is een spaarpotje aan te leggen. Waarom hebben Europeanen en Amerikanen hun geld laten wegvloeien naar het Midden-Oosten via een veel te hoge energiefaktuur.
Eigenlijk zijn Europa en de VS virtueel failliet. Onze luxe en onze welvaart wordt vandaag gefinancierd door het Midden en het Verre Oosten. Dit is een beangstigende vaststelling.
Wouter De Blaere
15. Aug, 2009
Beste Geert,
Uw visie omtrent het aanbodpotentieel van voedsel vind ik te pessimistisch. Malthus hield inderdaad rekening met een groei van de voedselproductie volgens een rekenkundige reeks, maar laten we ook stilstaan bij het volgende: China elt momenteel nog 600 miljoen boeren, deze werken zeer onproductief omdat er evenvoudigweg geen kapitaal en technologie aanwezig is om productiever te produceren. De chinese overheid doet er ook goed aan de technologie slechts met mondjesmaat te doen binnentreden in het land. Stel U voor dat in een paar jaar tijd alle Chinese boeren kunnen werken met traktors, geavanceerde meststoffen,…zoals in het Westen. In een mum van tijd worden 500 miljoen Chinese boeren technisch werkloos, deze zullen vervolgens naar de steden migreren (tevergeefs) op zoek naar werk. De Chinese overheid voert nu een politiek door waarbij jaarlijks 20 miljoen boeren het platteland verlaten op zoek naar werk in de secundaire of tertiare sector. De potentiele productiviteitsstijging in de agrarische sector in China, Afrika,…is nog dermate groot dat het aanbod van voedsel op termijn altijd zal kunnen tegemoetkomen aan de vraag. Malthus hield met deze procutiviteitsstijging veel te weinig rekening in zijn redenering.
Conclusie: Ik vind u visie ten aanzien van de groei van de vraag naar voedingsmiddelen in China te pessimistisch, en vormt volgens mij geen probleem naar de toekomst toe.
Ik ga nu nog wat verder lezen, totnog toe een zeer leerrijk en leuk om te lezen boek!
Emeline
15. Aug, 2009
@Wouter De Blaere
Ik zou er niet zo zeker van zijn dat de visie van Geert te pessimistisch is wat betreft de voedelvoorziening van China.
1. De Chinese bevolking blijft behoorlijk stijgen.
2. De levensverwachting stijgt ook daar gestaag.
3. Bovendien zijn er grenzen aan :
-de uitbreiding van het landbouwareaal.
Bijna alle gronden die voldoende potentieel hebben om voe-
dsel te verbouwen zijn reeds in gebruik. Dus belangrijke
toename van de landbouwgrond zit er niet echt in.
China is een enorm groot land, maar de meeste gronden zijn
oa. om klimatologische redenen en ook andere, niet bruik-
baar voor landbouwdoeleinden.
-de uitbreiding van : mechanisatie, aanwending van zaad-
selectie en kunstmeststoffen om de productiviteit te doen
stijgen. Er zit nog wel wat potentieel op, maar de vraag is of
dit voldoende tred zal kunnen houden met de stijgende bevol-
king.
4. Al jaren zijn de Chinezen bezig met het leasen van landbouw-
grond en dit op de diverse continenten. Recentelijk doen zij
dit in Afrika vooral en in de Filippijnen. Dit kan natuurlijk op
zijn beurt weer een ethische discussie uitlokken.
Wij mogen hieruit misschien toch wel besluiten dat de Chine-
zen er zelf ook niet zo gerust in zijn en vrezen dat zij in de
toekomst onvoldoende voedsel zouden kunnen ter beschik-
king hebben.
Besluit:
Ik denk dat Geert een punt heeft.
Overigens wil ik nog meegeven dat de Chinezen niet zo onproductief aan landbouw doen. De landbouw gebeurt nog vaak
met zeer veel handenarbeid, zeker in de rijstvelden (alhoewel dit vaak zelfs wenselijk is), maar verloopt zeer intensief.
Wouter De Blaere
15. Aug, 2009
@Emeline
100 jaar geleden werkte bijna iedereen in de primaire sector (een exact cijfer weet ik niet), toch heerste er nog honger. Nu werkt in Europa, 1 à 2 % van de bevolking in de primaire sector, en er is voedsel teveel, Europa is sinds de jaren 80 een exporteur van voedsel geworden. Het bevolkingsaantal in Europa is de laatste eeuw misschien niet zoveel gestegen als ze in China nog zal stijgen maar toch kan dit tellen denk ik.
Ook qua landbouwgrond hoeven we ons geen zorgen te maken. Er is nog zoveel potentiele grond! In Europa produceren we meer dan ooit met steeds minder grond (we gaan naar 30 % landbouwgrond in 2020), toch is er nog zeer veel beschikbare grond in USA, Zuid-Amerika, Azie en vooral Afrika ! Dit gecombineerd met de hantering van productieve machines en meststoffen (waardoor het ongunstige klimaat er minder toe doet) moet volstaan om 10 miljard mensen te voeden. Ik heb het wel over voeding! Om het vlak van andere grondstoffen is er zeker een probleem. Of om het met de favoriete quote van mijn grootvader te zeggen ‘De dag dat iedere Chiness zijn gat afkuist met wc-papier zijn er geen bomen meer’
Zelf ben ik uiteraard geen landbouweconoom of expert op dit vlak maar als student exonomische wetenschappen heb ik dit jaar nog geleerd dat landbouwgrond en voedsel geen rem zal zijn op de bevolkingsgroei (zoals Malthus wel zegt). Specifieke data heb ik jammer genoeg niet!
Emeline
15. Aug, 2009
@ Wouter De Blaere
Tot hiertoe zijn er inderdaad in het algemeen nog geen problemen wat de voedselvoorziening betreft.
In China zal in de toekomst, door de toenemende verstedelijking en de stijging ven het gemiddeld inkomen, de Chinees zich anders gaan voeden. Nu reeds zien wij in China dat het voedselpatroon verandert in de richting van een groter verbruik van groenten en fruit , evenals een toename van het vleesverbruik onder invloed van voornoemde redenen.
Zoals ik reeds schreef is vruchtbaar landbouwland in China een eerder schaars goed.
Het basisvoedsel van de Chinees is nog altijd rijst. Telen van rijst vraagt veel handenarbeid en veel zorg. Het gebeurt er zeer intensief en in bepaalde streken zijn meerdere oogsten per jaar mogelijk
Mechanisatie is hier maar tot op zekere hoogte mogelijk.
Het gebruik van meststoffen heeft ook niet direct iets te maken met het ongunstig klimaat en doet er op die manier niet
toe.
De beschikbare landbouwgrond die er volgens jou zou zijn, mag je denk ik niet erg overdrijven. Wereldwijd heeft de mens de meeste gronden, die in aanmerking komen voor een of andere vorm van landbouw, reeds in cultuur gebracht.
Je noemt bv USA, Zuid-Amerika, Azië. Ik kan je garanderen dat de gronden hier , met een zeker potentieel, bijna allemaal reeds benut worden. Trouwens grote gebieden van deze continenten hebben te kampen met een slecht klimaat, onvruchtbare bodem, ongunstig reliëf of een combinatie van verschillende voornoemde factoren.
Waar men nieuwe gronden aanspreekt gebeurt dit vaak door ontbossing en we kennen daar allemaal de nefaste gevolgen van: grondverschuivingen, modderstromen.
Wat Afrika betreft zal iedereen die een beetje geografische kennis heeft wel weten dat klimaat en bodem van die aard zijn dat de landbouwmogelijkheden er zeer beperkt zijn. Juist daarom vind ik het ethisch niet kunnen dat Afrikaanse landen gronden leasen aan de Chinezen.
Wat de favoriete quote van jouw grootvader betreft het is nu al zo dat in China er haast geen bomen groeien. Wel in het zuiden. De rest echter van dit enorme land is langdurig zo droog (o.a. door de halfjarige aflandige moesson en de continentaliteit), dat
boomgroei er zeer beperkt voorkomt. China heeft een groot hout tekort o.a. voor de papierindustrie. Zij voeren daarom heel wat pulp in voor het maken van papier.
Veel succes in je studies economische wetenschappen. Je kan op deze blog zeker heel wat interessants rapen!
Geert heeft het dus toch juist voor!